Κυριακή, 10 Μαΐου 2009

Συγκίνηση για το θάνατο του Ευγένιου Σπαθάρη...


Την τελευταία του πνοή το βράδυ του Σαββάτου (9/5) άφησε ο σπουδαίος καραγκιοζοπαίχτης Ευγένιος Σπαθάρης. Ο άνθρωπος που ήταν η «ψυχή» του Θεάτρου Σκιών, «έφυγε» σε ηλικία 85 ετών μετά από τραυματισμό που είχε υποστεί σε εκδήλωση στον Ινστιτούτο Γκαίτε όπου ήταν τιμώμενος. Νοσηλευόταν κλινικά νεκρός εδώ και τέσσερις μέρες με κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις.
Ο Ευγένιος Σπαθάρης μετα τη δεκαετία του '60 ήταν ένας απο τους ελάχιστους Καραγκιοζοπαίκτες που είχαν μείνει και με το ξεκίνημα της τηλεόρασης στην Ελλάδα για χρόνια ήταν ο μόνος που εμφανίζονταν πολυ συχνα σε αυτοτελή επεισόδια Καραγκιόζη κάνοντας τον ασπρόμαυρο τότε ήρωα αγαπητό και δημοφιλή !!
Πατέρας του Καραγκιόζη και του Θεάτρου Σκιών στην Ελλάδα, θεωρείται ο πατέρας του μεγάλου καραγκιοζοπαίχτη Σωτήρης Σπαθάρης. Κοντά σε αυτόν ο Ευγένιος έμαθε τη λαϊκή τέχνη του φωτισμένου πανιού, που πάνω του «παίζονται» ιστορίες – με τις οποίες όλοι οι Έλληνες μπορούν να ταυτιστούν. Ο Σωτήρης Σπαθάρης – γεννημένος το 1892 στη Σαντορίνη και μεγαλωμένος στο Μεταξουργείο - έκανε σε όλη του τη ζωή περιοδείες σε όλη την Ελλάδα – ανεβάζοντας παραστάσεις για τον κόσμο. Πέθανε – όπως αναφέρει η ιστοσελίδα του Σπαθάρειου Μουσείου – το 1973, κρατώντας στα χέρια του τον πολυαγαπημένο του δερμάτινο Πασά.

Ο Ευγένιος, γεννήθηκε το 1924 στην Κηφισιά. Ήθελε να σπουδάσει αρχιτεκτονική αλλά τον εμπόδισε η γερμανική Κατοχή. Έτσι αφοσιώθηκε στον Καραγκιόζη – την τέχνη του Θεάτρου Σκιών που λάτρευε από μικρός – με στόχο να κάνει τον ταπεινό, πεινασμένο και κακοντυμένο ήρωα του – όσο το δυνατόν περισσότερο γνωστό στον κόσμο. Και το κατάφερε…
Τη δεκαετία του 50 ο Σπαθάρης κάνει περιοδείες σε όλη την Ελλάδα παρέα με τους «ήρωες» του. Το 1962 ηχογραφεί όλες τις κλασσικές παραστάσεις του Καραγκιόζη στην Κολούμπια, ενώ σε δύο χρόνια οι παραστάσεις του Καραγκιόζη μεταδίδονται από τον Πειραματικό Σταθμό Τηλεόρασης. Σημαντική είναι η προσφορά του και στο θέατρο όπου σκηνοθετεί και κάνει τη σκηνογραφία πολλών παραστάσεων, συνεργαζόμενος με τη Βέμπο, τον Καμπανέλλη στο «Μεγάλο μας Τσίρκο» τον Σκούρτη κ.α.
Το 1980 ανεβάζει τους Βατράχους του Αριστοφάνη, ενώ αργότερα συνεργάζεται με το ίδρυμα Τσαρούχη για να πραγματοποιήσει ένα όραμα του πατέρα του, την «ολόσωμη αποθέωση» στο έργο «Σκιών Καμώματα».
Ο Ευγένιος Σπαθάρης έχει εμφανιστεί σε πολλές κινηματογραφικές ταινίες, όπως στο Πικρό Ψωμί του Γρηγόρη Γρηγορίου (1950), στην Κιβωτό με τη Μελίνα Μερκούρη και των Μίνω Αργυράκη και πολλές άλλες, ενώ συμμετέχει σε πολλά ντοκιμαντέρ αφιερωμένα στην ελληνική λαϊκή παράδοση. Επίσης έχει συμμετάσχει σε μουσικές δουλειές, όπως τη δεκαετία του 90 με τον Σταύρο Ξαρχάκο.
Συνεργάστηκε ακόμη σε ζωντανά προγράμματα με τον Διονύση Σαββόπουλο, από την περίοδο του Κυττάρου (1973), αλλά και μέχρι το 1992 στο Ρεξ.
Το ιδιαίτερο χάρισμα του Ευγένιου Σπαθάρη σαν καραγκιοζοπαίκτης ήταν ασφαλώς οι φωνες, αυτες οι ξεχωριστές φωνες που μπορούσε να κάνει και που είναι ο μόνος τρόπος ο καραγκιοζοπαίκτης να μπορει να διαφοροποιεί τους ήρωες του με την προφορά, ντοπιολαλιά και το ηχόχρωμα τους και να τους κάνει κατανοητούς στα μικρα παιδιά κάτι που δύσκολα καταφέρνουν μεταγενέστεροι καραγκιοζοπαίκτες !
Απο κει και πέρα τα έργα του ήταν έξυπνα χωρις να πλατιάζουν και χωρις ανούσιες και επαναλμαβανόμενες αττάκες άσχετα αν καθιέρωσε πολλες απο αυτες στην καθομιλουμένη μας ... όπως το "θα φάααμε, θα πιούυυυμε..."
Προτιμούσε πιο πολυ τις ιστορίες και τα παθήματα του Καραγκιόζη παρα τις ιστορικές και άλλες παραστάσεις ίσως και λόγω του "ανταγωνσιμού" του με το Θεάτρο και τον κινηματογράφο και εκει ήταν αμίμητος !!! Ο Σπαθάρης με όλα αυτα τα στοιχεία της πλάκας, της εξυπνάδας και μαλαγανιάς του καραγκιόζη, της συμμετοχής του κοινου αλλα και της
μετάδοσης γνώσης θα παραμείνει κλασσικός και θα αποτελεί για πάντα πλεόν ένα κομμάτι του πολιτισμού μας !! Ας είναι ελαφρύ το χώμα που θα τον σκεπάσει ...

Πήραμε στοιχεία απο το
nonews-NEWS και το
Cosmo.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

cretan music - mantinades