Κυριακή, 15 Μαρτίου 2009

Οι Ελληνες του Goerlitz

Στη σημερινή εκπομπή "Αληθινά σενάρια" της ΕΤ3 παρουσιάστηκε το θέμα των Ελλήνων της Γερμανίας, ειδικά στην πόλη Goerlitz που βρίσκεται στα Γερμανο-Πολωνικά σύνορα και στα χρόνια 1916-1919 και αποτέλεσε το θέατρο της πιο παράξενης αιχμαλωσίας του Α' παγκόσμιου πολέμου !! Το Ελληνικό 4ο σώμα στρατου, αποτελούμενο απο 7.000 στρατιώτες και 500 αξιωματικούς, οδηγήθηκε στην πόλη Γκέρλιτζ απο την Καβάλα σε ένα ιδιότυπο καθεστώς αιχμαλωσίας απο τους Βούλγαρους αρχικά και φιλοξενίας-αιχμαλωσίας μετα απο τους Γερμανούς, σε συμφωνία με τον βασιλιά Κωνσταντίνο, δεδομένου του πραξικοπήματος του 1916 του Βενιζέλου !!Οδιακά μπόρεσαν να δραπετεύσουν αρκετοί. Στην πολυ καλη εκπομπή του Ν.Ασλανίδη που πήγε επι τόπου στην όμορφη αυτη πόλη της κεντρικής Ευρώπης που τότε ανήκε στην Πρωσσία, είδαμε και ακούσαμε πολλα και συνταρακτικά !! Ο Ν.Ασλανίδης μίλησε με τον πρώην Δήμαρχο της πόλης Ουλφ Κόσμαν που περιέγραψε την κατάσταση που έζησε τότε η πόλη. Απο τους πολλους γάμους μεταξύ Ελλήνων και Γερμανίδων αφου και οι άνδρες Γερμανοί έλειπαν στον πόλεμο, δημιουργήθηκαν πολλες οικογένειες. Η κυρία Μαρία Χρυσούλη-Μάνακ, παιδι ενος τέτοιου ζευγαριού σήμερα γύρω στα 80 μίλησε σε πολυ καλα ελληνικά, για την περιπετειώδη ζωη της οικογένειας τους, που αφου πήγαν το 1935 στη Θεσσαλονίκη, επέστρεψαν το '39 πάλι στο Γκέρλιτς.
Μίλησε ακόμα ο συγγραφέας Γεράσιμος Αλεξάτος που έχει γράψει το βιβλίο : "Οι Ελληνες του Γκέρλιτς" και έδωσε ιστορικά και άλλα στοιχεία. Τα οικήματα που έμεναν ήταν στην Πολωνική πλευρά της πόλης και σήμερα δεν υπάρχουν. Το διάστημα αυτο στο Γκέρλιτς πέθαναν πολλοι Ελληνες ειδικά τον πρώτο καιρο όπου έτυχε να πέσουν σε ένα απο τους πιο κρύους χειμώνες με θερμοκρασίες - 20 βαθμούς και υπολογίζεται ότι πέθαναν κάπου 400 Ελληνες στρατιώτες και αξιωματικοί. Η κάμερα έδειξε εικόνες απο το κοιμητήριο με τις επιτύμβιες στήλες των αξιωματικών όπως συντηρήθηκαν πρόσφατα. Τέλος οι πιο πολλες οικογένειες μετα το 1946 έφυγαν στην πλευρά της Γερμανίας, που ήταν υπο την Αμερικάνικη επιτήρηση και έτσι ελάχιστοι απόγονοι Ελλήνων μένουν πια στην πόλη.
Ακόμα έγινε αναφορά στις λήψεις ηθογραφικών στοιχείων των Ελλήνων αιχμαλώτων απο το Πανεπιστήμιο της Πρωσσίας, με ηχογραφήσεις με μέσα της εποχής που περιλάμβαναν τραγούδια, διαλέκτους, ποιήματα, ανέκδοτα κλπ. Ακούστηκε μάλιστα ίσως για πρώτη φορα σε ελληνικό μέσο, το πρώτο τραγούδι με μπουζούκι που ηχογραφήθηκε ποτε, απο τον Καλαμαρά και το τραγούδι του Σκιαθίτη Παπαδιαμάντη με το δίστιχο :
"Και γιατι δε μας το λες, τον πόνο που'χεις κι ολο κλαις"
ηχογράφηση του 1917 !!
Ηταν μια πολυ αξιόλογη εκπομπή με πολυ καλη σκηνοθεσία που ήταν της Τάνιας Χατζηγεωργίου !! Οι εκπομπές της ΕΤ-3 εξ όσων γνωρίζω μπορει να τις προμηθεύεται κάποιος σε dvd έναντι αντιτίμου και στην περίπτωση αυτη αξίζει τον κόπο εκτος αν υπάρχει κάπου αλλου ελεύθερα στο διαδίκτυο ... Οποιος ενδιαφέρεται μπορει να απευθυνθεί εδω :
naslanidis@ert3.gr
2310 299872

υγ1
Να πούμε ότι φίλη Γερμανίδα σε ρεμπέτικο φόρουμ καθοδήγησε Ελληνα της Γερμανίας που έψαξε το ζήτημα και βρήκε μετα απο ειδική άδεια, όλες αυτες τις ηχογραφήσεις. Κατόπιν γυρίστηκε κάποια ταινία με μέρος του υλικού πριν 2 χρόνια, απο τον Ελληνα σκηνοθέτη της διασποράς Κώστα Τουμπέκη, με χρηματοδότηση του Υπουργείου Αμυνας αλλα

αποδυναμώθηκε το κοινωνικό-πολιτιστικό υπόβαθρο, αναδεικνύοντας το στρατιωτικό κομμάτι της υπόθεσης. Πρέπει να κινηθούν γι'αυτο το Υπουργείο Πολιτισμού και τα Ελληνικά Πανεπιστήμια για αξιοποίηση του υλικού αφου περιέχονται ανεκτίμητης αξίας πληροφορίες πολιτιστικής και ιστορικής κληρονομιάς ενος λαου !!

υγ2
Το μπλογκ μας έχει αρκετά άγνωστα έως τώρα στοιχεία για την αιχμαλωσία του Γκέρλιτς, όπως τη δικαστική μάχη του Καλαμαρά που διερευνάται αν είναι ο ίδιος Συριανός που παίζει μπουζούκι το 1917 ...

Δεν υπάρχουν σχόλια:

cretan music - mantinades